نفت سعودی زیر آتش؛ مسیر جایگزین هرمز هم به خطر افتاد؛ کاهش ۲۸ درصدی صادرات نفت عربستان
به گزارش خبرصنعتی، تحولات تازه در خاورمیانه، بازار جهانی نفت را وارد مرحلهای حساستر کرده است. همزمان با تشدید حملات حوثیها در منطقه، حملات پهپادی به زیرساختهای نفتی عربستان و توقف خط لوله راهبردی شرق به غرب، نگرانیها درباره امنیت عرضه نفت جهانی افزایش یافته است. قیمت نفت برنت در آخرین معاملات به حدود ۱۰۴.۶۱ دلار در هر بشکه رسید و نفت خام وستتگزاس اینترمدیت آمریکا نیز حدود ۱۰۰.۰۵ دلار معامله شد.
حملات به زیرساختهای نفتی عربستان
حملات اخیر به زیرساختهای انرژی عربستان، دامنهای فراتر از تأسیسات تولیدی داشته و خطوط انتقال و مسیرهای صادراتی این کشور را نیز تحت تأثیر قرار داده است. حملات پهپادی در مناطق مختلف عربستان، از جمله اطراف ریاض و مدینه، در حالی ادامه یافته که تهدید علیه مسیرهای دریایی انتقال نفت در دریای سرخ و بابالمندب نیز افزایش پیدا کرده است.
در همین چارچوب، گزارشها از حمله به تأسیسات فرآورش نفت بقیق و همچنین آسیب به زیرساختهای مرتبط با انتقال نفت عربستان حکایت دارد؛ رخدادهایی که نگرانی درباره تداوم جریان صادرات نفت این کشور را افزایش داده است.
توقف خط لوله شرق به غرب عربستان
در یکی از مهمترین تحولات اخیر، عربستان اعلام کرد خط لوله راهبردی شرق به غرب پس از حملات پهپادی در مناطق ریاض و مدینه، بهصورت موقت متوقف شده است.
وزارت خارجه عربستان اعلام کرده است که چند پهپاد از خاک عراق این خط لوله را هدف قرار دادهاند و در جریان این حملات شماری از افراد زخمی و خساراتی به زیرساختها وارد شده است.
خط لوله شرق به غرب، نفت خام را از مناطق تولیدی شرق عربستان به بندر ینبع در ساحل دریای سرخ منتقل میکند و ظرفیتی در حدود ۷ میلیون بشکه در روز دارد. اهمیت راهبردی این خط لوله در آن است که امکان انتقال نفت عربستان به دریای سرخ و بازارهای جهانی را بدون عبور از تنگه هرمز فراهم میکند.
بنابراین، توقف این مسیر به معنای آن است که یکی از مهمترین گزینههای عربستان برای کاهش وابستگی صادرات نفت به تنگه هرمز نیز در معرض تهدید قرار گرفته است.
کاهش ۲۸ درصدی عرضه نفت عربستان؛ سقوط از ۸.۳ به ۶ میلیون بشکه
عرضه نفت خام عربستان در ماه اوت با کاهش ۲.۳ میلیون بشکه در روز، از حدود ۸.۳ میلیون بشکه در روز به ۶ میلیون بشکه سقوط کرده است؛ یعنی عرضه نفت خام این کشور در فاصله یک ماه حدود ۲۸ درصد کاهش یافته است. این افت شدید، پایینترین سطح عرضه عربستان در بیش از سه دهه گذشته را رقم زده و نشاندهنده شدت اختلال در زنجیره تولید، انتقال و صادرات نفت این کشور در پی حملات و ناامنیهای منطقهای است.
همزمان، بارگیری نفت خام عربستان نیز حدود ۱.۱ میلیون بشکه در روز نسبت به ماه قبل کاهش یافته و به حدود ۳.۵ میلیون بشکه در روز رسیده است. بارگیری نفت از مسیر دریای سرخ نیز از حدود ۳.۸ میلیون بشکه به حدود ۲.۲ میلیون بشکه در روز کاهش پیدا کرده است.
حوثیها و تهدید بابالمندب
در سوی دیگر، حوثیها همچنان یکی از عوامل اصلی افزایش ریسک در مسیرهای دریایی منطقه محسوب میشوند. بابالمندب یکی از مسیرهای مهم انتقال نفت و فرآوردههای نفتی میان خلیج فارس، دریای سرخ و بازارهای اروپا است و هرگونه افزایش ناامنی در این منطقه میتواند هزینه و زمان حمل نفت را افزایش دهد.
به این ترتیب، عربستان با یک وضعیت پیچیده مواجه شده است؛ از یک طرف تأسیسات و زیرساختهای نفتی در داخل خاک این کشور هدف حملات پهپادی قرار میگیرند و از طرف دیگر، مسیر دریای سرخ و بابالمندب با تهدیدهای امنیتی مواجه است.
نفت بالای ۱۰۰ دلار؛ بازار در وضعیت هشدار
قیمت نفت برنت در آخرین معاملات به حدود ۱۰۴.۶۱ دلار در هر بشکه رسیده و وستتگزاس اینترمدیت نیز حدود ۱۰۰.۰۵ دلار معامله شده است. برنت در هفته اخیر بیش از ۸ درصد افزایش قیمت داشته است.
عبور نفت از مرز ۱۰۰ دلار در شرایطی اتفاق افتاده که بازار همزمان با چند ریسک عمده روبهروست؛ تهدید علیه تنگه هرمز، ناامنی بابالمندب، حملات به نفتکشها و زیرساختهای انرژی و کاهش محسوس عرضه نفت عربستان.
تحلیل؛ سه گلوگاه نفتی همزمان فعال شدهاند
اهمیت تحولات اخیر صرفاً در خسارت واردشده به چند تأسیسات نفتی عربستان خلاصه نمیشود. مسئله اصلی، آسیبپذیر شدن همزمان سه حلقه حیاتی زنجیره نفت منطقه است.
نخست، تنگه هرمز که اصلیترین مسیر انتقال نفت خلیج فارس به بازار جهانی است.
دوم، بابالمندب و دریای سرخ که مسیر مهم دیگری برای انتقال نفت و فرآوردهها محسوب میشود و تحت فشار حملات حوثیها قرار گرفته است.
سوم، زیرساختهای داخلی عربستان که در صورت ادامه حملات پهپادی میتوانند انتقال نفت از مناطق تولیدی به پایانههای صادراتی را مختل کنند.